Doe mee aan landschap herstel op de Groene Griffioen! 

Van houtwallen tot natuurlijke slootkanten. Er zijn veel mogelijkheden om de ecologie een handje te helpen op het boerenbedrijf. Hoe wil jij dat het landschap er uit ziet? In het Grond Verbond bepaal jij dit samen met de boer. In de eerste editie van het Grond Verbond bepalen we dit samen met boer Boy op biologische boerderij de Groene Griffioen.

Zoals je hier kan lezen bestaat het Grond Verbond model uit vijf fases. Op dit moment zitten we in fase 3. De Grond Raad is samen met de idee-inzenders van de twee geselecteerde ideeën de ideeën verder aan het uitwerken zodat jij straks, bij aankoop van een MOMA product, op jouw favoriete idee kan stemmen. Halverwege juni gaat het stemproces van start! Dan kan jij meebepalen welk landschapsherstelidee daadwerkelijk wordt uitgevoerd op de Groene Griffioen. Bij het stemmen zie je hoe veel MOMA producten er verkocht moeten worden om het landschapsherstelidee uit te kunnen voeren. 

Lees en bekijk hieronder wat er de afgelopen maanden in fase 1, 2 en 3 allemaal is gebeurd! 

FASE 1: VERZAMELEN

Tijdens de eerste fase van het Grond Verbond hebben we op verschillende manieren consumenten op de hoogte gebracht dat zij een idee kunnen insturen om het land van boer Boy Griffioen gezonder te maken.

We maakten een filmpje over het Grond Verbond en samen met boer Boy verspreidden we een oproep. Op onze website kon iedereen een interactief paspoort van de Groene Griffioen bekijken. Hierin vond je alles over het land, dieren en werk van de boeren van de Groene Griffioen. Zo kreeg je als consument, ook zonder een fysiek bezoek, een goed beeld van de dagelijkse gang van zaken op de boerderij. Op Instagram organiseerden we twee Live Q&A’s met Boy en één met landschapsexpert Mark Kuiper. Iedereen kon zowel voorafgaand, als tijdens de Q&A, specifieke vragen stellen. Klik hier om de Q&A’s terug te kijken op onze Instagram pagina (@moma_melkboer). 

Om het Grond Verbond te lanceren, trokken we toeterend en met MOMA’s melkboer Marten in de speaker, naar de stad. Daar deelden we stukjes landschap uit. NH-Nieuws kwam langs en maakte er dit item van!    

Op onze website konden consumenten via een inschrijfformulier hun idee inzenden. Hierbij moesten zij het idee omschrijven, uitleggen waarom dit idee uitgevoerd zou moeten worden op de Groene Griffioen en hoe het idee aasluit op de gemeenschappelijke waarden van het Grond Verbond.

Uiteindelijk hebben Tom, Suzanne, Henk, Esther, Willum, Hannah, Maria, Jopie, Esther, Martin, Lex, Aafke, Marco, Christian, Ad, Gina, Olga, Annette, Edwin, RE-PEAT, Anne, Linde & Kees een idee ingediend! 

De 21 ingezonden ideeën lees je terug onder aan deze pagina. 

Bekijk hieronder het filmpje van het Grond Verbond en de oproep van boer Boy!

FASE 2: SELECTEREN

Van de 21 ingestuurde landschapsherstelideeën heeft boer Boy een voorselectie gemaakt. Uiteindelijk zijn er 16 ideeën gepresenteerd op de Grond Markt. Op 24 april 2021 kon iedereen langs deze ideeën wandelen tijdens de Weiland Wandeling. Op het land van boer Boy, en op de plek waar de ideeën eventueel uitgevoerd kunnen worden, stonden de ideeën gepresenteerd in het weiland. De idee-inzenders waren hierbij aanwezig en gingen het gesprek aan met bezoekers over de uitwerking en urgentie van hun idee. Aan het einde van de Weiland Wandeling kon elke bezoeker middels een stempas zijn stem uitbrengen op zijn favoriete idee. Het was een geweldige dag, vol betrokkenheid, enthousiasme, inspiratie en vruchtbare gesprekken. Meer dan 100 consumenten hebben hun stem uitgebracht! 

Benieuwd hoe deze dag eruit zag? Bekijk de aftermovie hieronder! 

FASE 3: COMMISSIE

 De commissie is de Grond Raad. Deze bestaat uit Boer Boy, zijn zoon Feije, MOMA’s melkboer van het eerste uur Marten, landschapsexpert Mark Kuiper en drie consumenten. 

Na afloop van de Grond Markt, kwam de Grond Raad samen. De Grond Raad heeft op basis van alle tips en tops van bezoekers, de stemmen en hun eigen expertise ingezet twee landschapsherstelideën geselecteerd. Op deze twee ideeën kan straks elke consument bij aankoop van een MOMA product zijn stem uitbrengen! 

De twee ideeën die door de Grond Raad zijn geselecteerd zijn: 

1. Takkenril met educatie (combinatie idee Anne, Kees en Linde & idee Edwin)

2. Vogelvriendelijk erf (combinatie idee Willum en Esther & idee Jopie)

Op dit moment zijn de Grond Raad en de idee-inzenders, de ideeën verder uit aan het werken. 

Bekijk hieronder de onthulling van de twee geselecteerde ideeën door Feije! 

De ingezonden ideeën:

Voedselbos/moestuin/rest-stromen - Tom

1. Een stukje voedselbos in samenwerking met een of meerdere restaurants die dat interessant vinden. Samen investeren in een gebied met bessen en lage bomen met veel eetbare vrucht en kruid.

2. Stukjes grond als moestuin verhuren; steeds minder ruimte voor in omgeving amsterdam. In ruil voor goeie compost, groentes in de boerderijwinkel.

3. Kijken naar de reststromen uit je eigen productie en kijken of er producenten zijn die daarmee wat kunnen maken. Denk overgebleven wei van het kaas maken, wat de basis kan zijn voor pickles en gefermenteerde frisdranken.

Knotwilgen - Suzanne

“Ik wil knotwilgen terugbrengen in het landschap op de Groene Griffioen. Vroeger stonden de polders vol met knotwilgen. Ze zorgen namelijk voor schaduw, van de twijgen kunnen manden gevlochten worden, goede schuilplaats voor vogels, insecten, salamanders, vleermuizen en vele andere dieren en planten. Daarnaast zorgen knotwilgen voor verbeterde bodemwaterkwaliteit en zijn ze heel robuust en hebben ze weinig zorg nodig. Wat ook heel belangrijk is, is dat ze niet immens hoog kunnen worden en dit is goed voor de biotoop van de omliggende molens en zo is er minder omval gevaar met harde wind (iets wat bv. populieren wel hebben). Kortom: alleen maar voordelen en terug naar hoe het was.”

Beschutting koeien - Henk

“Beschutting voor dieren die buiten worden gehouden wordt met de klimaatverandering een steeds actueler onderwerp. Wat betreft paarden is het algemeen bekend dat zij in de weide beschutting nodig hebben. Of ook koeien beschutting nodig hebben in de weide daarover is op dit moment veel over te doen. Steeds vaker wijzen wetenschappers er op dat ook koeien in Nederlandse weiden tijdens koude- en warmte-perioden beschutting nodig hebben. De komende tien jaar kunnen we een overgangsperiode noemen, weiden zullen worden aangepast. Beschutting kan onder de vorm van aanplantingen, inrichtingen of schuilhokken en is nodig tegen wind, zon, regen en kou.”

Weidevogels - Esther & Willum

“Ons idee is: elk jaar een stuk natuur voor de weidevogels tijdens het broedseizoen (maart-juni). Dat betekent: bodemgesteldheid zodanig inrichten dat ze voedsel vinden en een nest kunnen maken. Daarnaast bescherming bieden, zodat de kleintjes kunnen overleven en uitvliegen. Zo wordt de vogelstand verbeterd, ook dat hoort bij diversiteit. Hiervoor is nodig: goed kruidenrijk, vochtig grasland waar vogels rustig kunnen broeden. Ervaren vrijwilligers kunnen de boer helpen met behoud en realisatie.”

Silvopasture - Hannah

“Ik wil bomen en struiken in de weides planten waar ook de koeien lopen. Door bomen en vee te combineren kan veel CO2 worden opgeslagen door de toename in biomassa. Dit kan de methaan uitstoot van de koeien compenseren en bied ook weer meer biodiversiteit terug in het landschap. Op veen is het lastiger om bomen te planten maar wat ik erover heb gelezen is dat de Zwarte els en Wilg het wellicht goed kunnen doen op de natte veengrond. Anders zouden andere gewassen zoals de konings varen of christoffelkruid ook een leuke toevoeging kunnen zijn aan het land. Of dit voor de koeien gevaarlijk is om te eten moeten we dan natuurlijk wel even checken!”

Watertuin - Maria

“Mij leek het een leuk idee om een watertuin aan te leggen. Want het Nederlandse landschap heeft veel water, dus laten we met het water werken ipv er tegenin door het weg te pompen. Er zijn veel planten die in water groeien, zoals lisdodde. Het groeit heel snel en je kunt de scheuten er van eten als asperges-vervanging. Ook kan je de zaden roosteren of een olie van maken en de pollen als proteine door meel heen mixen om te eten en ook nog kan je van de bladeren een hoed weven bijvoorbeeld. Dus heel veel toepassingen!”

Vogelvriendelijk erf - Jopie

“Mijn idee is het vogelvriendelijk inrichten van het erf door rondom aanleggen van gemengde, hoge hagen met stekelige, inheemse soorten heesters, gecombineerd met takkenrillen van snoeihout. Bessenstruiken en fruitbomen planten en nestkastjes ophangen voor bijvoorbeeld zwaluwen, uilen en mussen. De boerderij aan de Reaalspolderweg is een goed voorbeeld: in het struikgewas rondom het erf stikt het altijd van de vogeltjes. En voor de de insecten: bloemenranden en insectenhotels.” Klik hier voor meer info

Permacultuur - Esther

“Mijn voorstel is om het gras op het erf rondom het strobalen woon/bedrijfshuis te gaan vervangen voor (eetbare) bloemen, kruiden, groenten, struiken en (lage) bomen) volgens de permacultuur methode. Bij tuinieren volgens de permacultuur methode wordt gekeken naar de de balans tussen bodem, planten en dieren waarbij geen gebruik wordt gemaakt van chemische bestrijdingsmiddelen. Het gras kan verwijderd worden door er een mulch laag en compost (uit de potstal) op te leggen. Beiden verstikken het gras maar voeden ook direct het bodemleven. Planten die door ons vaak als onkruid gezien worden zijn nogal eens nuttige planten voor bijvoorbeeld de voortplanting van vlinders, bijen en andere nuttige insecten. Denk hierbij aan brandnetels en diverse distelsoorten. Geef ook dit soort planten een plekje op het terrein.

Biodiversiteit - Martin (BBrood)

“Ik stel voor om de biodiversiteit te vergroten door ruimte te creëren waar bedreigde dier- en plantensoorten kunnen existeren. Kijk hierbij naar de soorten op de Rode lijsten van Floron. De Rode lijsten zijn lijsten waarop per land (of deel daarvan) de in hun voortbestaan bedreigde dier-, planten- en schimmelsoorten (paddenstoelen en korstmossen) staan. De lijst laat eenvoudig zien waar we actie moeten ondernemen om te voorkomen dat soorten – de bouwstenen van de natuur – uitsterven. ” Zie hier de Rode Lijst van Planten. 

Boulder - Lex

“Ik stel voor om een grote boulder (stenen rots) neer te zetten waar je op kunt klimmen, omringd door diverse bomen. Soort van mini-boulder-klim-bos. Ik klim namelijk graag buiten, maar dat kan niet echt in Nederland. De rots is om te ontsnappen aan de vlakte in NL. de bomen eromheen zijn om te ontsnappen aan het kale landschap van Nederland.” 

Hennep - Aafke

“Mijn voorstel is om hennep te groeien. Het werd vroeger veel geteeld en gebruikt, het is stevig materiaal en duurzaam! Voor mijn idee dat het weer in opmars is als o.a. bouwmateriaal. Ik ben gek op producten uit hennep omdat het een oud product is, waarvan in het verleden veel gebruikt is gemaakt en het een wezenlijk succes is!  Je kan het gebruiken als veevoer, mensenvoer (de zaadjes) (het is voor mens en dier voedzaam) en de vezels kan je ook gebruiken.” 

Bossages - Marco

“Kleine (wilgen) bossages plaatsen op de hoeken van de weilanden. Goed voor beschutting van koeien in de zomer tegen hitte en slagregens. Ook goed voor biodiversiteit voor kleine dieren. Dit past mooi in de overgang naar het naardermeer. Het geeft een mooi beeld van de wei en haalt de A1 uit zicht. “

Koop grond - Christian

“Jullie zijn al enorm goed bezig en het is als leek dan lastig om nog iets bij te dragen.  Voor zover jullie dat nog niet hebben gedaan zou het interessant kunnen zijn om op jullie land onderzoek te doen naar de staat van de biodiversiteit van de bodem. Dan weet je ook echt waarin hoe je zaken kunt verbeteren. Verder zie ik natuurlijk dat er rond jullie boerderij nog heel veel grond op de ouderwetse manier wordt bewerkt. Uiteindelijk gaat het erom dat zoveel mogelijk grond hersteld wordt. Dus wellicht dat als er in jullie buurt nog grond te koop is dat jullie dat samen met Land van Ons kunnen aankopen om jullie werkgebied uit te breiden. Wellicht kan dat ook samen met Vers aan de Vecht.”

Uitbreiding - Ad

“Ik vind dat jullie buiten je kaders moeten denken en niet alléén betreffende deze boerderij. Pak het hele gebied aan: tussen de Lange Muiderweg en de Keverdijk. Dit is alleen maar kaal weilandschap waar vooral winters niets gebeurt. In de zomer zie je nog vee… maar verder niets! Ik denk dat overal dat verdomde Engelse …Ray?….gras ligt. Weg ermee….alleen op beperkt gebied? Ga wat doen aan de randen van de weilanden…vogelbescherming heeft hele goede ervaringen. Neem contact op met Natuurmonumenten en de Provincie Noord Holland…vraag subsidies aan. Zet eens een paar bomen in een weiland…vroeger kreeg je subsidie ivm met dit bos. Het is nu eentonige natuur. Sluit aan bij de huidige maatschappelijke discussie, ontwikkelen van echte natuur.” 

Moeras - Gina

“Een klein moeras op het perceel, dat dienst kan doen als waterberging, waaruit in periodes van droogte geput kan worden. Ook sluit het aan bij Boer Boy’s wens dat er relatief veel gras moet blijven bestaan voor de koeien en slootwallen een optie zijn om het landschap te veranderen. Dit is natuurlijk zeer goed mogelijk bij een klein moeras. Tevens zeer aantrekkelijk voor vogels, insecten en (semi) waterplanten. Zo sluiten we weer aan bij hoe ons landschap er oorspronkelijk uitzag en dragen we er zorg voor daar waar het kan het weer te herstellen. Het landschap wordt daarmee weer een stuk diverser en beter bestand tegen droge periodes en de voedselproductie wordt niet gehinderd.”

Dotterbloemen adopteren - Olga

“De dotterbloem is een prachtige, inheemse, langlevende en hoopvolle plant. Ze is historisch gezien een oude bekende van het veenweidelandschap. De dotter leeft op de grens van water en land en is daarom een goede woordvoerder voor het belang van samenwerking. Door een dotterplantje te adopteren en vervolgens te planten op een mooie plek aan het water in het groen zal men er elk jaar willen terug komen om te kijken hoe het gaat. Mensen uit de stad hebben dan een vaste plek in een van de groene scheggen waar ze zich mee verbonden voelen. De Griffioen zou een sloot kunnen aanwijzen waaraan consumenten hun dotterbloem mogen planten. Zo zal de dotteradoptieouder meer oog krijgen voor de omgeving van de Boerderij. Het bied een kans om elkaar beter te leren kennen. Dit contact kan de basis zijn voor meer begrip en beter communicatie tussen de boer en de zuivelgebruiker. De dotterbloem als matchmaker!” 

Uitbreiding botanische slootkant - Annette

“Uitbreiding van de botanische slootkanten voor dier en mens. De slootkant, het talud tussen wei en sloot, voorzien van diverse planten waar de dieren kunnen schuilen, voedsel halen, zich kunnen voortplanten. Alle passanten over de weg kunnen ook van de bloeiende slootkanten genieten. Het gaat er om vooral de walkanten voorzien van vroege voorjaarsbloeiers, de eerste tekenen van de lente: speenkruid, sneeuwklokjes en eventueel narcissen. Er staan al bloemen aan de slootzijde (pinksterbloem, korenbloem etc) echter de bloemen uit het voorstel bloeien eerder. Misschien kunnen ze beide op hetzelfde stuk slootkant bloeien. Planten die later in het jaar bloeien kunnen ook: de grote kattenstaart, moerasvergeet-mij-nietje en watermunt.” 

Natuurlijke heggen/Educatie voor kinderen - Edwin

“Natuurlijke heggen/hagen ondoordringbaar voor vee.  Deze zijn goed voor de biodiversiteit en ook smakelijk voor het vee. Het is een voedselbos, zonder de bomen, groentetuin, vee. Zo wordt het een belevingswereld waar scholen met kinderen naar toe kunnen. Ik denk dat de weg om boer en burger bij elkaar te brengen via de kinderen loopt. We zijn allen onderdeel van het landschap en moeten er dus ook samen voor zorgen. Educatie over de herkomst van ons voedsel zal zorgen dat je anders gaat kijken naar de natuur om ons heen. (door het landschap te begrijpen ga je er vanzelf voor zorgen). Dit zal leiden tot een divers (diversiteit) en weerbaar landschap wat uiteindelijk de boer, burger en ons voedsel ten goede komt.”

Rewet the land as a collaborative educational space - Bethany (RE-PEAT)

“Our idea is to rewet the land and use the process of the land moving from a drained state to a wet state as a collaborative educational space. As such the land would host a number of different workshops, exhibitions, and events centered on the various aspects involved with the rewetting process. This would include informative events about paludiculture, panel discussions with farmers and other experts, exhibitions on various peat projects – be that agricultural, creative or cultural. One example we have in mind is an interactive exhibition about the history of the land including documentation of the ground itself and how humans have historically interacted with the land.” 

De Natuurmuur (houtwal/takkenril) - Anne, Linde & Kees

“De Natuurmuur, een houtwal of takkenril van snoeiafval en kreupelhout, vormt een ecologische verbinding die fauna uit alle hoeken van het ecosysteem betrekt bij de Groene Griffioen – de mens incluis. De Natuurmuur kan biodiversiteit herstellen en mensen verbinden aan het landschap van de boerderij. Als land-variant van de natuurvriendelijke oever zorgt de Natuurmuur voor nest-, schuil-, en voedselgelegenheid voor vogels, zoogdieren, belangrijke insecten en microfauna. Voor zoogdieren, amfibieën en vlinders zorgt de lange houtwal en haar ondergroei voor een veilige verbindingsweg tussen de hoeken van het erf – en wellicht op den duur tussen de Vecht en het Naardermeer. Om de houtwal aan te leggen – en vast te leggen – zijn vrijwilligers, bouwers en zelfs kunstenaars nodig. Hun actieve deelname aan het landschap zal zich vertalen in nieuwe aandacht voor de doelen van De Groene Griffioen. Het hout zelf moet ook ergens vandaan komen. En ook hierin gaat een mogelijkheid tot een sociale connectie schuil: snoeiafval uit nabijgelegen gemeenten is bijvoorbeeld zeer geschikt. De Natuurmuur is dus een oplossing die op een direct zichtbare manier voor biodiversiteit en sociale betrokkenheid zorgt.” 

0 reacties

Een reactie versturen

 Vragen? Mail ons (info@moma.amsterdam)
Of volg ons op instagram.